Antioxidanten zijn stoffen die vrije radicalen neutraliseren. Vrije radicalen zijn schadelijke moleculen die cellen kunnen beschadigen en die bijdragen aan veroudering, ontstekingen en ziekten zoals kanker, hartproblemen en artrose. Vrije radicalen ontstaan door normale stofwisselingsprocessen, maar ook door factoren zoals stress, vervuiling, vaccinaties, ongezonde voeding en medicatie.
Honden halen antioxidanten uit voeding (zoals groenten, bessen en hoogwaardige vetten), maar ze kunnen ook zelf krachtige “secundaire” antioxidanten produceren, zoals glutathion, superoxide dismutase (SOD). Deze lichaamseigen antioxidanten bieden langdurigere bescherming tegen oxidatieve schade, omdat ze niet zelf instabiel worden en hergebruikt kunnen worden.
Verschil tussen primaire en secundaire antioxidanten bij honden
1. Primaire antioxidanten (= uit voeding)
Voorbeelden van primaire antioxidanten zijn vitamine C, E en polyfenolen. Deze zijn te vinden in gezonde voeding, waarbij sommige verse voedingsmiddelen er meer bevatten dan andere. Voorbeelden van voedsel rijk aan deze primaire antioxidanten zijn blauwe bessen, broccoli… Deze primaire antioxidanten geven een elektron af om vrije radicalen te neutraliseren. Evenwel worden ze hierbij zelf instabiel en kunnen ze niet opnieuw dit werk doen. Ze moeten dus, via de voeding, opnieuw worden aangeleverd.
TIP: Voeg af en toe aan de voeding van je hond toe:
- kleine hoeveelheden groenten, zoals broccoli of bloemkool, die gestoomd of gekookt zijn en vervolgens gepureerd of heel fijn gesneden worden eer je ze toedient aan je hond.
- gefermenteerde groenten
- fruit (zoals blauwe bessen)
Niet alleen vinden ze dit vaak heerlijk, het draagt ook bij tot hun algehele gezondheid! Ook bouw je zo een nog meer bijzondere band op met je lieve metgezel.
2. Secundaire antioxidanten (= lichaamseigen)
Het lichaam van je hond maakt zelf antioxidanten aan, zoals glutathion en SOD die langduriger werken omdat ze niet zelf radicaal worden en opnieuw kunnen worden gebruikt.
Hoe stimuleer je de aanmaak van secundaire antioxidanten bij je hond?
1. Vasten (intermitterend vasten)
Honden zijn van nature gewend om periodes zonder voedsel te overleven. Een dag vasten of af en toe een maaltijd overslaan kan het proces van autofagie activeren, waarbij het lichaam oude en beschadigde cellen opruimt en de productie van glutathion stimuleert.
TIP: Laat je hond bijvoorbeeld één dag per week vasten of af en toe één maaltijd overslaan en beperk het aantal ‘snackmomenten’.
2. Koude stress (frisse wandelingen, zwemmen in (koud) water)
Koude prikkels activeren de NRF2-route, waardoor het lichaam meer antioxidatieve enzymen aanmaakt.
TIP: Laat je hond regelmatig buiten wandelen/rennen/spelen bij koud weer of laat hem eens zwemmen in een waterplas. Vermijd echter onderkoeling, vooral bij kortharige rassen. Dit laatste doe je dan ook niet zomaar zonder voorbereiding of zonder even in gesprek te gaan met je dierenarts, om te kijken waarop je moet letten zodat je hond niet onderkoeld geraakt.
3. Lichamelijke inspanning (wandelen, rennen, spelen)
Regelmatige beweging verhoogt de productie van SOD en verbetert de mitochondriale functie. Dit helpt bij het afvoeren van vrije radicalen.
TIP: Varieer met intensieve speelsessies, lange wandelingen in de natuur en trekspelletjes.
Conclusie
Je hond profiteert van meer dan alleen antioxidanten uit voeding. Door natuurlijke prikkels zoals vasten, koude en beweging kan zijn lichaam krachtige secundaire antioxidanten aanmaken, die hem beter beschermen tegen oxidatieve stress en chronische ontstekingen en ouderdomsziekten. Dit zijn eenvoudige, natuurlijke manieren om de vitaliteit en levensduur van je hond te ondersteunen.